Internetpagina's van Johan Trommel

Pasfoto-JA.jpg
Pasfoto-MR.jpg

Evaluatie

Meer dan verwacht  

Enkele maanden vóór onze reis had ik als doelstelling geformuleerd:
  • kennis maken met niet-westerse volken en culturen in een land waar godsdienst en geloof veel meer verweven zijn met het dagelijkse leven dan in Nederland
  • ontdekken hoe mensen van verschillende geloven met elkaar leven in stad en dorp
  • oriëntatie op de leef- en denkwijze van christenen in een maatschappij waar oude godsdienstige tradities geconserveerd worden en een plaats hebben gekregen in het geloofsleven van de christenen
  • ervaringen horen van gelovigen, die getuigen van Christus zijn in een overwegend moslim-samenleving
  • bemoedigd worden in ons geloof en gestimuleerd om ons in te zetten voor de uitbreiding van Gods Koninkrijk en de opbouw van de eigen gemeente
  • op bescheiden wijze tonen dat wij oog hebben voor de nood van medemensen ver weg.
Terugkijkend kan ik zeggen, dat deze doelen ruimschoots bereikt zijn.

Een aantal vragen had ik vooraf geformuleerd, in de hoop hier antwoord op te krijgen. En ook dat is gelukt. Zo is ons duidelijk geworden dat de Batak-christenen op Sumatra een heel andere achtergrond hebben dan de Toraja's op Sulawesi; dit is te zien in hun geloofsbeleving en gebruiken. Opvallend is dat beide volken heel goed kunnen omgaan met hun animistische verleden en oude gebruiken een nieuwe betekenis en invulling kunnen geven of in ere houden naast hun christelijk geloof, zonder in conflict daarmee te komen. Het evangelie heeft z'n weg gevonden in deze culturen en dat geeft hun christelijk geloof een eigen karakter. Geloof en traditie hoeven dus helemaal niet met elkaar te botsen. Wel lijkt het erop, dat de oude tradities de vernieuwing van het kerkelijke leven afremmen. Wij meenden dat te ontwaren doordat de kerkdiensten die we mee gemaakt hebben op Samosir en in Mamasa erg westers-traditioneel zijn.
Van de Batakkers kunnen wij leren, dat het loven en eren van God een belangrijk doel in het leven is.
De grote vraag die na onze kennismaking met de Toraja's naar boven komt is: waarom zó veel aandacht voor de dood? Voor ons als westerse mensen is het heel moeilijk om daar in te komen; de culturen zijn zo verschillend. In ieder geval hebben wij ervan geleerd, dat aandacht en respect voor de overledene goed is. Het bepaalt je bij de waarde van het leven. Ook is het goed om stil te staan bij de (geestelijke) voorbereiding op het leven na dit leven. Het eigenlijke leven is niet hier, maar later, in de volgende wereld, in het Koninkrijk van God. Dát in te zien verrijkt je leven en je geloof.
De ontmoeting met ds.Demas Ake en het leven in Mamasa heeft mij ook de betrekkelijkheid van het leven doen zien: er gebeurt veel meer op deze aarde dan alleen in mijn omgeving en in mijn leven. En het Koninkrijk van God is veel breder dan de kerk in Nederland.
Wij waren bijzonder onder de indruk van de vriendelijkheid, de gastvrijheid en de verdraagzaamheid van de Indonesische bevolking. Nooit hebben wij enige rancune bespeurd ten aanzien van het koloniale verleden. Nergens hebben wij ons onveilig gevoeld en overal werden we hartelijk en vaak hoffelijk (vooral op Java) ontvangen. Natuurlijk - wij waren toeristen en daar kun je geld aan verdienen. Maar het ging verder en - afgezien van de straatverkopers - het was oprecht. Geen korte lontjes - daar kunnen wij Nederlanders een voorbeeld aan nemen - en verdraagzaam t.o.v. mensen die een andere godsdienst aanhangen.
Wij zijn toch best wel geschrokken van de armoede die we gezien hebben. Mensen wonen in armzalige hutjes van bamboe-vlechtschermen en een golfplaten of rieten dak, zonder meubilair. 40 miljoen mensen leven onder de armoedegrens. Dat is schrijnend. Dat roept elke westerling op om de eigen omgang met rijkdom en bezit, welzijn en welvaart kritisch onder de loep te nemen. Toch leek het erop, dat de mensen zelf dit niet zo beseften; over het algemeen maakte men een tevreden indruk.
Gedurende heel onze reis hebben wij gemerkt dat het dagelijkse leven en het geloof veel meer met elkaar verbonden zijn dan in West Europa en dat het geloof dat men aanhangt, tot uitdrukking komt in het dagelijkse leven en heel het leefpatroon. Daar kunnen westerse christenen, die het geloof terugverwezen hebben naar het privé-leven, nog veel van leren - om meer zout der aarde en licht der wereld te zijn - als een lamp die niet onder de tafel wordt gezet, maar er op, zodat het licht het hele huis verlicht.

Met heel veel dankbaarheid kijken wij terug op een unieke en onvergetelijke reis.